İran ve ABD arasında savaştan sonra imzalanacak anlaşmanın detayları
İran, ABD ile imzalanacak geçici anlaşma ile milyarlarca dolarlık kaynak elde etmeyi amaçlıyor.
107 gün süren savaşın ardından, İran, ABD ile imzalanması beklenen bir anlaşma sayesinde ekonomik olarak önemli bir kaynak elde etmeye hazırlanıyor. Dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve petrol satışının önünün açılması, İran'ın savaş sonrası ekonomik durumunu değiştirebilir.
İsviçre'nin Lucerne Gölü kıyısındaki Bürgenstock bölgesinde, cuma günü imzalanması planlanan mutabakat kapsamında, İran'ın dondurulmuş 24 milyar dolarlık varlığa erişim sağlaması bekleniyor. Uzmanlar, bu tutarın yalnızca başlangıç olduğunu ifade ediyor.
Taslak anlaşmada, İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki baskısını sona erdirmesi ve nükleer silah edinmeme taahhüdünü yinelemesi durumunda, petrol satışına yönelik yaptırımların önemli ölçüde hafifletileceği belirtiliyor. Ayrıca, İran'ın önümüzdeki yıllarda petrol ihracatından yaklaşık 300 milyar dolar gelir elde edebileceği öngörülmektedir. Anlaşma beklentisi piyasalarda etkisini gösterirken, İran Riyali son bir haftada yüzde 15'in üzerinde değer kazandı.
Anlaşmanın imzalanmasının ardından ABD Hazine Bakanlığı'nın İran'ın ham petrol ve petrokimya ürünleri ihracatına yönelik muafiyetleri devreye alması bekleniyor. Bunun yanı sıra, İran limanlarına yönelik bazı kısıtlamaların kaldırılması ve Hürmüz Boğazı'ndaki ticari faaliyetlerin yeniden normale dönmesi hedefleniyor. Enerji piyasalarında Brent petrolün varil fiyatı son günlerde 78 doların altına geriledi.
Taslak metinde, İran'ın yeniden yapılandırılması için en az 300 milyar dolarlık bir finansman paketi oluşturulması planlandığı da yer alıyor. Ancak ABD Başkanı Donald Trump, bu kaynağın doğrudan Washington tarafından karşılanmayacağını ifade etti. İran Merkez Bankası Başkanı Abdolnaser Hemmati, dondurulmuş fonlara erişim konusunda tam güvence talep ettiklerini bildirdi.
Bölgedeki sorunların çözülmediği ve özellikle İsrail ile Hizbullah arasındaki gerilimlerin devam ettiği belirtiliyor. Taslak metin, bölgedeki çatışmaların sona ermesini öngörse de, nihai anlaşmanın detayları ilerleyen süreçte netleşecektir. ABD, yaptırımların kaldırılması ve askeri düzenlemelerin müzakere edileceği nihai anlaşmanın iki ay içinde ele alınacağını duyurdu.
