Donald Trump, İran'ın yeni süper liderinin seçilmesine müdahil olma arzusunu dile getirdi. ABD Başkanı, İran'ın mevcut yönetim sistemi içinde, Amerika Birleşik Devletleri ile dostane ilişkiler kurabilecek yeni bir liderlik oluşturma hedefini yineledi. Trump, 2 Mart'ta yaptığı açıklamada, suikasta uğrayan Süper Lider Ali Hamaney'in oğlu Mojtaba'nın yerine geçmesini istemediğini vurguladı.
Trump'ın Tercihleri
Trump, Mojtaba Hamaney'in liderliğinin yetersiz olduğunu belirterek, "Onlar zamanlarını boşa harcıyorlar. Khamenei'nin oğlu hafif bir isim. Atamada yer almam gerekiyor," dedi. Trump, Venezuela'nın mevcut başkanı Delcy Rodriguez gibi bir lider bulmayı umduğunu ifade etti. Rodriguez, ABD'nin Venezuela'nın petrolünü satmasına izin vererek ve Küba'ya petrol sevkiyatını kesme tehdidinde bulunarak Washington ile iş birliği yapmıştı.
İran ve Venezuela Arasındaki Farklar
Venezuela ile İran arasında önemli farklılıklar bulunmakta. Maduro'nun kaçırılması, hızlı ve sınırlı bir askeri operasyonla gerçekleşmişti. Ancak İran, şu anda ABD ve İsrail ile genişleyen bir savaşın içindedir. Ayrıca, İran süper liderinin dini bir scholar (alim) olması gerektiği de göz önünde bulundurulmalıdır. İranlı yetkililer, ABD ile herhangi bir müzakere yapmadıklarını belirtiyor ve Trump'ın danışmanları, Washington'un İran'a karşı "ölüm ve yıkım" yağdırdığını ifade ediyor.
Farklı Görüşler
Quincy Enstitüsü'nün yürütme başkan yardımcısı Trita Parsi, Trump'ın İran'ın teslim olmasını istediğini savundu. Parsi, "Trump, sadece kendisinin politikalarını izleyen sembolik bir figürün İran'ı yönetmesini istiyor. Bu kişi, Delcy'nin yaptığı gibi olmalı," dedi. Ayrıca, Trump'ın, Khamenei'nin yerine geçecek kişinin kendi politikalarına uyması gerektiğini belirtti. Parsi, mevcut İran sisteminden böyle birini bulmanın mümkün görünmediğini de sözlerine ekledi.
Trump'ın son günlerde Venezuela modeline vurgu yapması, onun başlangıçta İran'da "özgürlük" çağrısında bulunmasıyla çelişiyor. Bu durum, Trump'ın İran'da ABD askerlerini konuşlandırma olasılığını da göz ardı etmediği anlamına geliyor. Daha önce, Khamenei'nin yerine geçecek kişiler hakkında düşünceleri olduğunu söylemiş, ancak bu kişilerin ABD-İsrail saldırılarında öldürüldüğünü belirtmişti.
Gelecek Seçim Süreci
Khamenei'nin ardılı, 88 üyeden oluşan ve Uzmanlar Meclisi olarak bilinen bir seçim kurulunca belirlenecek. Bu hafta başında, İsrail, Kutsal şehir Qom'daki Uzmanlar Meclisi binasını hedef aldı. Bazı İsrail ve ABD medya raporları, saldırı sırasında meclis üyelerinin süper lider seçimi için toplandığını iddia etti, ancak İran bu iddiaları reddetti ve yeni liderin seçileceği tarihin henüz belirlenmediğini açıkladı.
