Gine hükümeti, ülkenin ana muhalefet gruplarından üçünü de kapsayan 40 siyasi partiyi feshetme kararı aldı. Bu karar, eleştirmenler tarafından Başkan Mamady Doumbouya'nın tek parti devletine doğru attığı son adım olarak yorumlandı.
Fesih Kararının Detayları
İçişleri Bakanlığı tarafından Cuma günü akşam saatlerinde yayımlanan kararname, partilerin yasal yükümlülüklerini yerine getirememesi gerekçesiyle bu adımın atıldığını belirtti. Söz konusu karar sadece partilerin yasal statülerini sona erdirmekle kalmadı, aynı zamanda varlıklarını dondurdu ve isimlerinin, logolarının ve amblemlerinin kullanılmasını yasakladı. Devlet tarafından atanan bir yönetici, bu partilerin mülklerinin devrini denetlemekle görevlendirildi.
Dissident Görüşleri
Feshedilen en önemli partiler arasında, eski Başkan Alpha Condé'nin partisi olan Guinean Halkı Rallysinin (RPG), Demokratik Güçler Birliği (UFDG) ve Cumhuriyetçi Güçler Birliği (UFR) yer alıyor. UFDG lideri Cellou Dalein Diallo, muhalefetin sesini kısıp, demokrasiyi ortadan kaldırmakla suçladığı Doumbouya'ya karşı halkı direnmeye çağırdı.
Diallo, Facebook üzerinden yaptığı bir paylaşımda, bu kararın 'parti devleti' inşa etme çabalarının bir parçası olduğunu ve destekçilerini hükümete karşı birleşmeye davet etti. Ayrıca, partilerinin iletişim koordinatörü, bu kararnameyi “gerçek bir siyasi sahne oyununun son eylemi” olarak nitelendirdi.
Demokrasi ve Siyasi İstikrarsızlık
Demokrasi yanlısı bir başka lider olan Ibrahima Diallo, bu hareketin “bir diktatörlüğü resmileştirdiğini” belirterek, Gine'nin “derin bir belirsizliğe” sürüklendiğini ifade etti. Doumbouya'nın 2021'deki darbenin ardından iktidarı ele geçirdiği ve Aralık 2025'te yapılan seçimlerde tüm muhalefet figürlerinin dışlandığı belirtildi.
Son dönemde, Doumbouya hükümeti, medya kuruluşlarını kapatmış, protestoları yasaklamış ve muhalefet figürlerini tutuklama ya da sürgün etme yoluna gitmiştir. Ayrıca, tanınmış muhalefet temsilcilerinin akrabalarının kaçırılması ve iki ünlü demokrasi aktivistinin Temmuz 2024'ten bu yana kayıp olduğu belirtiliyor.
Kıtanın Geniş Çapta Dönüşümü
Gine'deki bu gelişmeler, Afrika'daki askeri liderlerin iktidara gelmesi dalgasının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Son yıllarda, kıtanın çeşitli bölgelerinde askeri darbeler gerçekleşti ve bu durum, analistler tarafından “darbe kuşağı” olarak tanımlandı. Madagascar ve Gine-Bissau'daki ordular, 2025 sonlarında sivil liderleri iktidardan uzaklaştırarak, seçilmiş hükümetlere olan güvensizliği artırdı.
Askeri yönetimlerin genellikle halkın desteğiyle gerçekleştirilmesine rağmen, bu durum sivil özgürlüklerin kısıtlanmasına yol açtı. 2025 tarihli bir araştırma, askeri darbelerin dünya genelinde azalmış olsa da Afrika'da darbe riskinin hala yüksek olduğunu gösteriyor.
